Thánh Gioan Kim Khẩu nói về Vẻ Đẹp của Tình Yêu Hôn Nhân
Các Đức Giám mục Hoa Kỳ đã ban hành Lá Thư Mục Vụ vào năm 2009 với tựa đề “Hôn Nhân: Tình Yêu và Cuộc Sống trong Kế Hoạch của Thiên Chúa”.
Các ngài đưa ra một bản thiết kế, một kế hoạch chi tiết về hôn nhân giúp khuyến khích và truyền cảm hứng cho đôi vợ chồng ở mọi giai đoạn cuộc đời của họ. Một trong những đề tài chính xuyên suốt tài liệu này là lời mời gọi cho mỗi gia đình hãy trở nên một giáo hội thu nhỏ hay hội thánh tại gia, một nơi mà mỗi thành viên gia đình cảm nghiệm về tình yêu của Chúa Giêsu và nỗ lực để đối xử với nhau bằng tình yêu đó.
Thánh Gioan Kim Khẩu, Tổng giám mục Constantinope, đã rao giảng rộng rãi về hôn nhân và đời sống gia đình. Trong thời của ngài, với tư cách là một linh mục và một giám mục, ngài đã chứng kiến những niềm vui và thách đố hằng ngày của các gia đình thuộc mọi tầng lớp xã hội. Ngài đã dùng những quan sát, nhận xét này, cũng như kiến thức sâu rộng và lòng yêu mến đối với Kinh Thánh của ngài, để rút ra những nguyên tắc nền tảng, căn bản về hôn nhân. Chúng ta hãy tìm hiểu một số giáo huấn của ngài để xem chúng ta có thể xây dựng gia đình của chúng ta thành những hội thánh tại gia như thế nào.

Tình Yêu Gia Đình: Quà Tặng Quý Giá. Đối với Thánh Gioan Kim Khẩu, mọi thứ bắt đầu với kế hoạch cứu độ của Thiên Chúa. Ngài đánh giá rất cao về hôn nhân bởi vì ngài nhận ra đó là một môi trường trong đó hầu hết con người đảm nhận lời mời gọi nên thánh và thực hiện điều đó theo cách dẫn dắt người bạn đời và con cái của mình cùng nên thánh. Và trọng tâm đối với kế hoạch đó là quà tặng của tình yêu hôn nhân, một quà tặng “mà không của cải, tài sản nào có thể sánh bằng; vì không gì, không bất cứ thứ gì, quý giá hơn được vợ yêu và yêu lại nàng” (Bài Giảng XLIX về Sách Công Vụ). Theo ngài, tình yêu hôn nhân không chỉ là cảm xúc lãng mạn. Tình yêu ấy còn được lấp đầy bằng ân sủng bí tích giúp nâng đỡ đôi bạn vượt lên khỏi những giới hạn về những tâm thức, não trạng con người sa ngã của họ.
Đối Đức Cha Gioan, tình yêu vô hạn, vô biên này có thể có bởi lời hứa của Chúa Giêsu: “Ở đâu có hai ba người họp lại nhân danh Thầy, thì có Thầy ở đấy, giữa họ” (Mt 18,20). Thánh Gioan đã viết: “Và không chỉ Chúa Giêsu hiện diện trong hôn nhân, nhưng nhiều thiên thần, các tổng lãnh thiên thần và các quyền lực trên trời khác cũng hiện diện”.
Sự hiện diện của Chúa Giêsu trong hôn nhân mang lại cho hôn nhân muôn vàn phúc lành. Giống như Người tôn vinh người phụ nữ đã xức dầu quý trên Người, thì Người cũng sẽ tôn vinh chúng ta khi chúng ta sống hết mình cho chồng hay vợ mình. Giống như Người đã khen ngợi lòng tin của viên đại đội trưởng, Người cũng sẽ khen ngợi lòng tin của chúng ta khi chúng ta hướng về Người để được Người hướng dẫn trong hôn nhân của chúng ta. Và giống như Người đã dạy dỗ và khuyến khích các môn đệ khi họ rảo khắp các nẻo đường Ítraen, Người cũng sẽ luôn tìm những cách để dạy và khuyến khích chúng ta với tư cách vừa cá nhân vừa gia đình.
Tình yêu và sự hiện diện của Chúa Giêsu trong gia đình chúng ta là quà tặng quan trọng nhất không gì sánh bằng mà chúng ta có thể trao tặng cho người bạn đời của chúng ta. Vậy mỗi ngày, hãy cùng nhau khẳng định rằng Chúa Giêsu đang hiện diện trong gia đình bạn, Người đang hướng dẫn cuộc sống của vợ chồng bạn trên suốt dọc dài con đường dẫn tới thiên đàng.
Đón Tiếp Chúa Giêsu vào Nhà, vào Gia Đình Bạn. Trong các bài giảng về hôn nhân, Thánh Gioan đã dạy rằng vì cuộc sống của những người sống đời gia đình bị lôi cuốn vào những trách nhiệm hằng ngày, các đôi vợ chồng cần phải năng động, tích cực tìm kiếm Chúa Giêsu – thậm chí phải tìm kiếm hăng say hơn các thầy sống ẩn dật trong các đan viện. Các thầy không cần “sự an ủi và trợ giúp của Kinh Thánh nhiều như những đôi vợ chồng sống đời hôn nhân là những người bị cuốn vào vòng xoáy của cuộc sống nhiều xao nhãng” vì “các bạn đang ở tuyến đầu của trận chiến” (Bài Giảng III về Ladarô).
Để chống lại những sự xao nhãng này, Thánh Gioan khuyến khích các đôi vợ chồng “cùng nhau cầu nguyện tại nhà và đến nhà thờ”. Ngài nói: “Cha muốn các con luôn luôn cầu nguyện; và nếu không luôn luôn, thì ít nhất là rất thường xuyên; và nếu không rất thường xuyên, thì ít nhất bây giờ và sau đó, ít nhất vào buổi sáng, ít nhất vào buổi tối” (Bài Giảng XXII về Thư Do Thái).
Chúng ta đang sống trong một thế giới vận hành với tốc độ chóng mặt. Chúng ta quá bận rộn đến nỗi đôi khi chúng ta quên Chúa Giêsu. Chúng ta đối diện với vô số những hình ảnh và ý kiến, từ truyền hình đến internet, từ những quảng cáo thức ăn nhanh đến quảng bá về mua sắm, và tất cả những thứ đó đều thúc giục chúng ta đi đi đi. Dĩ nhiên, tự bản thân những thứ đó không có gì sai, nhưng chúng cần được giữ trong đúng vị trí của chúng. Khi chúng ta thấy mình bị cuốn vào đó và không thể có thời gian dành cho gia đình chúng ta hay cho mối tương quan của chúng ta với Chúa Giêsu, Thánh Gioan nói rằng cuộc sống chúng ta đang bị trệch đường, mất trật tự.
Ngài muốn sự cân bằng. Ngài muốn trật tự. Ngài đề cao giá trị của lịch trình, thời gian biểu và việc thường xuyên xem xét lại ngày, tuần và tháng, chủ yếu để đo lường mức độ cân bằng. Đối với ngài, sự cân bằng có nghĩa là mỗi gia đình, mỗi hội thánh tại gia, cần bảo vệ “bầu khí đặt Chúa Kitô là trọng tâm”, để nó không bị lãng quên hay mai một – và cầu nguyện chính là cách tốt nhất để bảo vệ bầu khí này.
Hãy Thể Hiện Tình Yêu của Bạn. Là con người rất thực tế, Thánh Gioan đã không chỉ hài lòng khi nói với dân của ngài yêu như Chúa Giêsu yêu. Ngài chắc chắn rằng họ biết cách để làm điều này. Đối với ngài, tình yêu vị tha thể hiện chính trong khát vọng trở nên “hoàn hảo”, cho dẫu biết rằng người bạn đời của mình không hoàn hảo. Chính nỗ lực hướng đến sự hoàn hảo này, kết hợp với một chút thực tế lành mạnh, sẽ giúp giữ gìn, bảo vệ hôn nhân khỏi những cạm bẫy của sự oán giận và kỳ vọng quá cao.
Để củng cố, nhấn mạnh quan điểm của mình, Thánh Gioan đã khuyến khích các đôi vợ chồng thể hiện tình yêu của họ cho nhau mỗi ngày: “Đừng bao giờ chỉ gọi vợ bạn thuần tuý bằng tên cô ấy. Hãy gọi nàng bằng những thuật ngữ trìu mến, với lòng trân trọng và với tình yêu lớn lao sâu sắc… Hãy luôn luôn bắt đầu bằng cách nói với vợ bạn bạn yêu nàng nhiều biết bao… Hãy nói với nàng rằng bạn yêu nàng hơn cả chính mạng sống bạn” (Bài Giảng XX về Thư Êphêsô). Thánh Gioan đề nghị rằng các đôi vợ chồng nên sẵn sàng chết cho nhau “ngay cả nếu điều đó trở nên cần thiết… dù có bị cắt xén thành từng mảnh mười ngàn lần”. Đối với ngài, điều đó không chỉ là cái chết về thể lý nhưng kể cả sự chết đến từ việc chung sống với nhau. Ngài biết những lời thô lỗ có thể làm tổn thương sâu sắc như thế nào khi người chồng hay người vợ nói hoặc làm điều gì đó không nên nói hay không nên làm. Đôi khi sự thinh lặng có thể gây tổn thương ghê gớm hơn cả lời nói. Nhưng trong tất cả những trường hợp chết chóc đó, ngài khuyến khích các đôi vợ chồng hãy tha thứ và buông bỏ – giống như Chúa Giêsu tha thứ cho chúng ta. Nếu có điều gì đó cần được giải quyết, nó nên được giải quyết – nhưng luôn luôn với một mong muốn hiệp nhất, luôn luôn để cho tình yêu che phủ mọi khuyết điểm và tội lỗi của chúng ta (x. 1 Pr 4,8).
Có thể dễ dàng quên rằng chính tình yêu mới giữ cho hôn nhân tồn tại bền vững – chứ không phải thói quen, chức năng và những công việc thường ngày. Các đôi vợ chồng cũng có thể dễ dàng coi nhau là hiển nhiên. Đó là lý do tại sao Thánh Gioan khuyến khích người ta phải chú ý đến những cử yêu thương bằng ngôn từ và phi ngôn từ. Đó là lý do tại sao ngài yêu cầu họ thỉnh thoảng nhìn lại bản thân, xem lại cách họ sống, cư xử với nhau – để thói quen không lấn át tình cảm. Đó cũng là lý do tại sao ngài đã nói về giá trị của sự gần gũi vợ chồng trong hôn nhân.
Chìa Khoá cho Sự Hoà Thuận. Thánh Gioan cũng nói về tầm quan trọng của sự hoà thuận trong gia đình. Theo ngài, sự hoà thuận có nghĩa là luôn tập trung, hướng vào những gì là tốt nhất cho toàn thể gia đình, chứ không chỉ cho một cá nhân. Điều đó có nghĩa là cùng nhau bước đi trong cuộc sống, cùng nhau giải quyết những khác biệt, bất đồng mà không dùng những lời chỉ trích cay nghiệt, oán thù hay giận dữ. “Khi sự hoà thuận ngự trị, con cái sẽ được nuôi dạy tốt; gia đình sẽ được gìn giữ nề nếp, trật tự; và hàng xóm, bạn bè và họ hàng, những người thân sẽ khen ngợi kết quả đó”.
Vậy làm cách nào các đôi vợ chồng có thể sống hài hoà, hoà thuận trong một thế giới đang kéo họ theo quá nhiều hướng khác nhau? Làm cách nào chúng ta có thể dấn thân để mang Chúa Giêsu vào trong gia đình chúng ta khi chúng ta đã quá bận rộn và bị phân tán? Thánh Gioan Kim Khẩu cũng đã đối diện với câu hỏi này và ngài đã cho hai câu trả lời quan trọng: các đôi vợ chồng phải cầu nguyện và đọc Kinh Thánh mỗi ngày, và họ phải tránh phạm tội trọng. Nếu hai vợ chồng có thể giữ được hai lãnh vực này, họ sẽ được an ủi và họ sẽ tìm thấy sự hài hoà, hoà thuận.
Ngài dạy rằng “Nếu chúng ta sắp xếp cuộc sống chúng ta theo cách này và chăm chỉ học Kinh Thánh, chúng ta sẽ tìm thấy những bài học để hướng dẫn chúng ta trong mọi thứ chúng ta cần” (Bài Giảng XX về Thư Êphêsô). Những bài học gì vậy? Một mặt chúng ta sẽ học cách yêu thương vô điều kiện, cách tha thứ và cách đối xử với nhau theo tình bác ái. Mặt khác, chúng ta sẽ học cách canh chừng, không để mình bị cuốn vào tiền bạc, học cách tránh sự thao túng lẫn nhau và học cách gạt bỏ mọi khuynh hướng tự kiêu, tự phụ hay ngạo mạn.
Khi một đôi vợ chồng bắt đầu cùng nhau cầu nguyện, đọc Kinh Thánh và cố gắng đến gần Chúa Giêsu, những điều tốt sẽ bắt đầu xảy đến. Họ nhận ra rằng những nỗ lực của họ để trở nên chu đáo và hoà thuận hơn được xây dựng và mang lại kết quả hơn trước. Và điều này chẳng làm Thánh Gioan Kim Khẩu ngạc nhiên chút nào. Ngài dạy rằng Chúa Giêsu, tất cả các thiên thần và các tổng lãnh thiên thần đều hiện diện trong một cuộc hôn nhân được xây dựng trên nền tảng là Chúa Kitô. Tất cả các Ngài đều hiện diện trong một cuộc hôn nhân đang nỗ lực trở thành một hội thánh tại gia, và tất cả các Ngài đều chiếu toả một ánh sáng đẹp đẽ và rực rỡ trên toàn bộ gia đình.
Tôi Có Ngớ Ngẩn Không? Khi nói về quan điểm cao đẹp này của hôn nhân, Thánh Gioan đã đối diện với một mức độ chống đối nhất định. Ngài nói: “Tôi ý thức rằng nhiều người nghĩ tôi nực cười khi cho lời khuyên như thế”. Nhưng ngài tiếp tục: “Nếu các bạn sống như tôi nói và xây dựng gia đình các bạn thành một hội thánh tại gia, sự hoàn hảo của các bạn sẽ sánh với những tu sĩ thánh thiện nhất”.
Vậy bạn thì sao? Không bao giờ là quá trễ để bắt đầu. Hãy xem cách bạn mang Chúa Giêsu vào gia đình bạn – có lẽ gia đình cùng nhau đọc Chuỗi Mân Côi hoặc dành thời gian đọc Kinh Thánh chỉ trước bữa tối. Hãy quyết tâm cùng nhau đi tham dự Thánh Lễ ngày Chúa Nhật. Hãy cùng toàn thể gia đình bạn cố gắng đạt được sự đồng thuận về cách xây dựng sự hoà thuận trong gia đình bạn. Và trên hết mọi sự, đừng để bạn thất vọng. Mọi bước bạn thực hiện – dù lớn hay nhỏ – đều có thể góp phần lớn lao trong việc xây dựng gia đình bạn thành một hội thánh tại gia.
Chuyển ngữ: Sr. Maria Trần Thị Ngọc Hương
Theo Word Among Us
Nguồn tin: https://daminhtamhiep.net/